Wet- en regelgeving rondom verzuim en re-integratie staat niet stil. Op dit moment wordt er gesproken over verschillende veranderingen die gevolgen kunnen hebben voor werkgevers, werknemers én bedrijfsartsen.
Twee ontwikkelingen springen daarbij in het oog: plannen om de instroom in de WIA te beperken en een voorstel om het advies van de bedrijfsarts leidend te maken bij de re-integratietoets. Hoe de voorstellen er uiteindelijk precies uit gaan zien en wat ze in de praktijk gaan betekenen, is nog niet volledig duidelijk. Maar het zijn ontwikkelingen die we bij ArboAnders nauwlettend volgen.
Want nieuwe voorstellen zijn één ding. De vraag is vooral: wat kunnen ze straks in de praktijk betekenen en waar moet je als werkgever rekening mee houden?
Leidend advies van de bedrijfsarts
Een van de voorstellen is om het advies van de bedrijfsarts leidend te maken bij de toetsing van het re-integratietraject. Nu kijkt het UWV na twee jaar ziekte naar de inspanningen die werkgever en werknemer hebben geleverd.
Dat het oordeel van de bedrijfsarts daarin mogelijk meer gewicht krijgt, heeft volgens onze bedrijfsarts Cindy Vosselman een logische kant.
“Als bedrijfsarts ben je gedurende die twee jaar betrokken bij de begeleiding. Het is dan prettig als het advies dat je gedurende die periode geeft ook serieus wordt meegenomen in de uiteindelijke beoordeling.”
Dat betekent niet dat de volledige beoordeling straks bij de bedrijfsarts komt te liggen. Werkgever en werknemer blijven samen verantwoordelijk voor de re-integratie. Wat zij vervolgens met de vastgestelde belastbaarheid doen en welke inspanningen zij leveren, wordt nog steeds door het UWV getoetst.
Voor werkgevers maakt dat het onderscheid een stuk duidelijker: de bedrijfsarts stelt de belastbaarheid van een medewerker vast. Werkgever en werknemer bepalen vervolgens hoe zij daar in de re-integratie praktisch invulling aan geven. Het UWV blijft beoordelen of daarin voldoende is gedaan.
Hoe dit straks in de praktijk precies uitpakt, zal moeten blijken. Volgens Cindy kan het voorstel de positie van de bedrijfsarts in het re-integratietraject wel versterken.
Minder mensen in de WIA
Daarnaast wordt gesproken over maatregelen om de instroom in de WIA terug te dringen. Een van de genoemde maatregelen is het afschaffen van de mogelijkheid om vervroegd een IVA-uitkering aan te vragen.
Voor sommige medewerkers kan juist die vervroegde IVA rust geven. Het gaat om situaties waarin al vroeg duidelijk is dat iemand duurzaam en volledig arbeidsongeschikt is en terugkeer naar werk niet meer realistisch is.
Maar volgens Cindy zit achter de discussie over de WIA een veel grotere vraag.
“Je kunt de toegang tot de WIA beperken, maar daarmee voorkom je nog niet dat mensen uitvallen.”
Volgens Cindy is het daarom minstens zo belangrijk om te kijken naar wat er vóór langdurige uitval gebeurt. Want juist daar liggen voor werkgevers mogelijkheden om verschil te maken.
Begin vóór de verzuimmelding
Maar hoe doe je dat? Door niet pas naar verzuim te kijken zodra iemand zich ziek meldt. Hoe zorg je ervoor dat medewerkers gezond en veilig kunnen blijven werken? Waar liggen risico’s binnen je organisatie? Hoe ervaren medewerkers hun werk? En welke signalen kun je oppakken voordat iemand daadwerkelijk uitvalt?
“Een verzuimmelding is niet het begin van het traject. Dan zit je eigenlijk al halverwege. Want welke stappen hebben we met z’n allen dan gemist om te voorkomen dat iemand uitvalt?” zegt Cindy.
Dat vraagt om verder kijken dan het verzuimcijfer alleen. Weet je bijvoorbeeld waar medewerkers tegenaan lopen? Is je RI&E actueel? Hoe wordt werkdruk ervaren? En voeren leidinggevenden regelmatig het gesprek over hoe iemand in zijn werk zit?
Dat zijn misschien minder opvallende onderwerpen dan een nieuw wetsvoorstel, maar juist daar ligt voor werkgevers een belangrijke kans. Door eerder te kijken naar gezond en veilig werken, duurzame inzetbaarheid en wat medewerkers nodig hebben, vergroot je de kans dat signalen eerder worden herkend en uitval waar mogelijk wordt voorkomen.
Wat er ook verandert, de basis blijft
Hoe de voorstellen er uiteindelijk precies uit gaan zien, weten we nog niet. Tot die tijd blijven we de ontwikkelingen volgen en kijken we vooral naar wat ze in de praktijk betekenen voor werkgevers en werknemers.
Maar één ding verandert volgens Cindy niet: goed verzuimbeleid begint niet bij de ziekmelding.
“Verzuim kun je niet altijd voorkomen. Maar als we het beïnvloedbare deel kunnen aanpakken, houden we mensen langer gezond en met plezier aan het werk.”
Weten wat er speelt, signalen op tijd herkennen en het gesprek blijven voeren: daar begint preventie. Want wat de regels straks ook worden, daar kun je als werkgever vandaag al mee beginnen.
